Lara Croft headphones graffiti LPs Zap muurschildering

Muziektermen

Naburige rechten België

zie ook: Auteurswet , Billijke vergoeding , Uradex

Het geheel van de rechten van de uitvoerder op zijn uitvoering en van de producent op zijn product (en ook van de omroep op zijn programma's), welke alle een moreel en een patrimoniaal facet hebben. Met producent wordt niet de artistieke producer bedoeld die de sound van een opname bepaalt - deze laatste kan wel een auteursrecht op de bewerking van een muziekwerk doen gelden - maar de bandeigenaar van de moederband met opnamen. De naburige rechten worden pas recentelijk erkend. Zij worden nevenrechten geheten omdat het gaat om rechten naast het traditionele auteursrecht. In dezelfde zin spreekt men ook van naburige rechten omdat zij 'buren' zijn van, verwant zijn aan het traditionele auteursrecht. De naburige rechten beschermen de uitvoerders en de producenten van geluidsdragers (meestal bandeigenaars) gedurende een bepaalde tijd na de opname (50 jaar) tegen reproductie, publieke uitvoering, omroepuitzending en kabeldistributie van de opnamen waaraan zij hebben meegewerkt of die zij hebben gerealiseerd. Concreet omvatten de naburige rechten de vergoeding voor de privé-copie (de geheven taksen op blanco dragers en opname-apparatuur wordt, telkens voor een derde, verdeeld onder uitvoerende kunstenaars, producenten en auteurs), de vergoeding voor uitzending via de media en de commercialisering van een opname, de vergoeding voor het wedergebruik of het secundaire gebruik (dit is voor het openbaar gebruik van opnamen in/bij de horeca, winkels, openbaar vervoer, kapper, …; met de betrokken sectoren worden tarieven genegotieerd, zo met de horeca - tarieven naar oppervlakte - of de discotheken - tarieven naar oppervlakte en openingsdagen - en sinds 1998 verschijnen KB's die deze tarieven vastleggen), de vergoeding voor doorzenden via kabel of satelliet, en de vergoeding uit het verhuur- of uitleenrecht. De concrete verdeling naar de rechthebbenden (ook studiomuzikanten) gebeurt via hun representatieve organisaties. Voor die verdeling wordt voor de thuiscopie gewerkt met CIM-cijfers, marktstudies en playlists, voor de billijke vergoeding met playlists en marktstudies aangevuld met de aangiftes van de gebruikers.
Het feit dat in Europa een beschermingstermijn van 'slechts' 50 jaar geldt terwijl dat in de USA 95 jaar betreft (in Latijns Amerika tussen 60 en 80 jaar) zorgt voor bekommernis bij Amerikaanse fonogramfirma's in 2002, nu vele produkties (zo van Elvis Presley) uit het eerste rock-tijdperk de grens van 50 jaar naderen.